跳至內容

Du Aimin Simpu

nani… a masadak Wikipedia

Du Aimin Simpu (杜愛民神父)

[mikawit | o yin-se-ma no pisinanot]

Du Aimin Simpu (France: Antoine Duris, 1909 miheca-1995miheca 3 folad), o nano Paris Wayfang Tintokay a Simpu, halafin itira i Bahuan (Mayuan) niyaro’ no Iwatan i Kalingko, mikapot mikinkiw to no’Amis ato Iwatan a sowal.

Rayray no 'orip (生平)

[mikawit | o yin-se-ma no pisinanot]

Ci Du Aimin Simpu i Guizhou, Sichuan, Yunnan no Congko mipatenak[1]. Talacowa caay ko sakasasowalan ko nifana’an, nika itira cingra i Huangguoshu a mipatenak i, mitilid to no pidafohan to sowal no Buyian[2]. Mapatireng ko kitakit no Conghuarenmin kapolongan itiya, halo cingra ato roma Paris Wayfang Tintokay tayni Taywan niyaro’ no yincumin mipatenak[3]. Saka ira ko salongan 40 mihecaan ni Du Aimin Simpu i Bahuan (Mayuan) niyaro’ no Iwatan i Kalingko[4], kaitini ningra i Taywan kinatolo minokay taywa i France kitakit[1].

I 1984 mihecaan, o pikowan KMT pako “Ira ko papinapina tamdaw o sowal no Finacadan ato Loma tilid ko sapitinto, matoira ko tatiihay faloco’ no demak, orasaka o fafooten, tamadawen, kao kowaping a sowal ko sapitinto, macara ko picikeroh to kowaping a kiwiko” saan. O pifadesan no sifo itiya, mifo’ot to no Loma a ngiha pasowal ato pasifana’ itiya, onano Kalingko ato Posong sa’etal a mala foksiay mala Simpuay oya to ono finacadan ko pasifana’ to Loma tilid, halafin caay pikihar to no sifo a demak[2].

Misafaloco’ ci Du Aimin Simpu a mikinkiw to no’Amis ato Iwatan a sowal, masongila’ ko kasa niyaro’ay a sowal, ato pakafana’ to lalosidan misaheci, tinako faloay sowal no kasa’etal sasiroma sowal no ’odal[1]. Itini i pidafo’an to sowal no ’Amis, malo kanga’ayan no romaroma simpu, nawhani adihay ko pacecay no sowal, kanga’ayan no minanamay, kacango’otan ono France ko pihangiha’, caay ka ranikay ko tamdaw nilayap[2].

I 1990 miheca, mirina haca cingra to no France ’Amisan a pidafo’an sowal[1]. Ilaloma’ no kiwkay, sa’icel sa cingra to sowal no ’Amis, nika ma’osi ko kaemangay to sowal no ina a miliyas to kiwkay[2].

Mararid ci Du Aimin Simpu pasadak i Paris Wayfan tintikay tilidan, pasadak to lekakawa, ponka no Iwatan (Bunun) a tilid, roma kitakit pikingkiw to no finacadan sowal a hakasi, alatayrayra sa i kiwkay no Tinsokiw i Pailasen no Kohkoh milicay i cvingraan[4]. Oya a pidafo’an to sowal no Iwatan, malakilac to kasacecay Simpu, manga’ay sapinengneng midafo’, nawhani nai Bahuan ko pialaan, ato no Posong, Nanto a kasasitiwtiwan[2]. Matiya ono Paylenkay ci Ciyaste Simpu, o Iwatan (Bunun) a sowal o nai Taoyin no Takao sakaira[5].

I 1990 miheca, ira ko milicayay, 81 ko mihecaan ni Du Aimin Simpu oyaan to 8 widi ko pinangan no ’orip, itira i Pailasen tinsokiwkay a matelangay fadahong, itira mitisil to pidafo’an mikawit, milicay to nafaloco’an to saki ’Amis, Iwatan a pidafo’an a sowal, sa cisowal sa cingra, ci romi’ad to ko mato’asay[1]. I 1994 miheca 5 folad 20 romi’ad, Kiwikopo pakaolah cingraan to mikinkiwan to saowal no finacadan a padafoh, ci Du Aimin Simpu mapatodong to payso no Taywan 10 ’ofad payso[6]. Toya folad, malalisan cingra saka minokay tayra i France paising, saka tosa miheca 3 folad pinakay ningra tayra i France ko patay[2].

Midotocay to pikerid ni Du Aimin Simpu to Misa ano eca pakimad i, saheto sa ono kowapin ko sakasasowal, tangsol sa patiko tayra i salongan 70 a kaemangay a salikaka[2]. I 2001 miheca 11 folad 7 romi’ad, France hakasiyin o France Congko ponka mipakaolah to Kalingko Paris Wayfan tintokay, todong piahowid ci Du Aimin, Mo Deming, Yu Guangfa, Mu Dequan, Liu Yifeng, Pei De, Bo Liya, Pan Shiguang Simpuan to pikawit to sowal no ’Amis, Iwatan (Bunun) finacadan a nikatadamaan to tilid padafo’an to sowal a mikawit[3].

Pinengnengan (參考)

[mikawit | o yin-se-ma no pisinanot]

1.陳佩周. 漫漫歲月編字典 杜愛民照拂阿美、布農族. 《聯合報》. 1990-09-07 (中文(臺灣)).

2.王蜀桂. 台灣南島語系的最後知音--外籍神父. 《聯合報》. 1995-09-30~10-02 (中文(臺灣)).

3.徐誌謙. 編纂原住民語字典,巴黎外方傳教會獲中法文化獎. 《中國時報》. 2001-11-08 (中文(臺灣)).

4.邱顯明. 禁說母語 原民語陷危機. 《自由時報》. 2008-01-23 [2020-04-01] (中文(臺灣)).

5.盧俊義. 盧俊義牧師:懷念布農族守護者賈斯德神父. 《蘋果日報》. 2017-03-21 [2020-04-29]. (原始內容存檔於2020-05-06) (中文(臺灣)).

6.教育部廿日公布八十三年度獎助補助母語研究著作山胞母語. 《中國時報》. 1994-05-21 (中文(臺灣)).